Mimari ve çalışma modeli
Google Cloud Private Service Connect, AWS PrivateLink ve Azure Private Link; tüketici ağındaki özel uç noktayla yönetilen veya üretici hizmetine erişim sağlar. Üçü de geniş ağ peering’i yerine hizmet odaklı bağlantı kurabilir, ancak uç nokta türü, üretici yayın modeli, bölgesellik ve DNS işlemleri birebir aynı değildir.
Özel IP kullanmak trafiğin otomatik olarak yetkilendirildiği anlamına gelmez. Tüketici kimliği, endpoint/attachment/service kabulü, güvenlik grubu veya firewall politikası, servis düzeyi kimlik doğrulama ve veri yetkisi ayrı katmanlardır. Public endpoint’in kapatılması, özel rota ve DNS doğrulandıktan sonra kontrollü yapılmalıdır.
Maliyet yalnız saatlik endpoint ücretinden oluşmaz. İşlenen veri, zone/region geçişi, load balancer, DNS resolver, log ve üretici tarafı ücretleri hesaba katılır. Servislerin fiyat ve kota yapısı zamanla değişebildiği için makale sabit fiyat iddiası yerine ölçüm formülü ve resmi fiyat sayfası doğrulamasını esas alır.
- 1Hizmet ve veri sınıfını belirleme
- 2Endpoint ve üretici kabulü
- 3Özel DNS ve rota çözümü
- 4Kimlik, akış logu ve maliyet doğrulama
Tasarım parametreleri
- Bölge ve zone
- İstemci, endpoint ve hizmetin yerleşimi gecikme, kullanılabilirlik ve veri aktarım maliyetini belirler.
- DNS modeli
- Özel zone, split-horizon ve on-prem resolver forwarding zincirinde aynı FQDN’in doğru özel adresi döndürmesi gerekir.
- Yetkilendirme
- Endpoint oluşturma izni ile hizmete veri düzeyi erişimini ayrı politika ve loglarla yönetin.
- Maliyet birimleri
- Endpoint-saat + çift yönlü işlenen GiB + bölge/zone aktarımı + LB/DNS/log bileşenlerini birlikte hesaplayın.
Platformlardaki teknik karşılıklar
Servis adları teknik karşılıklardır. Kapsam, varsayılanlar, bölge kullanılabilirliği ve işletim koşulları farklıdır; birebir aynı garanti anlamına gelmez.
| Tasarım alanı | Google Cloud | AWS | Azure |
|---|---|---|---|
| Tüketici uç noktası | Private Service Connect endpoint/backend | Interface VPC endpoint | Private Endpoint |
| Üretici yayını | Service attachment / published service | Endpoint service | Private Link Service |
| Ad çözümleme | Private DNS zone ve PSC DNS tasarımı | Private DNS veya Route 53 özel zone | Private DNS zone ve bağlantıları |
| Maliyet kontrolü | PSC endpoint ve veri işleme; bölgesel aktarımı ayrıca doğrula | Endpoint-saat, data processing ve transfer kalemlerini doğrula | Endpoint-saat ve işlenen veri; peering/transfer kalemlerini doğrula |
Hesap ve uygulama örneği
Ayda 720 saat açık 12 endpoint ve toplam çift yönlü 18 TiB trafik için maliyet formülü 12 × endpoint-saat ücreti × 720 + 18.432 GiB × ilgili veri işleme kademesi şeklinde başlar. Farklı region’dan erişim, load balancer veya merkezi DNS varsa bunlar ayrı satırdır; sağlayıcı fiyat hesaplayıcısında güncel bölgeyle doğrulanır.
On-prem istemci özel FQDN’i public IP’ye çözümlüyorsa rota özel olsa bile trafik yanlış hedefe gider. İstemci → kurumsal resolver → cloud inbound resolver → private zone zincirinde hem A/AAAA sonucu hem traceroute/flow log ve TLS sunucu adı doğrulanır.
Örnek komutlar: laboratuvar değerlerini değiştirin; kullanmadan önce yetkiyi ve yazılım sürümünü doğrulayın.
# İstemcinin gerçek DNS yolunu doğrulayın
dig +short service.internal.example A
dig service.internal.example A +trace
# TCP ve TLS adı ayrı ayrı sınayın
nc -vz service.internal.example 443
openssl s_client -connect service.internal.example:443 -servername service.internal.example </dev/null
Hata teşhisi
| Belirti | Olası neden / ayrım | Doğrulama |
|---|---|---|
| DNS özel yerine public IP döndürüyor | Private zone ilişkilendirmesi veya on-prem forwarding eksik olabilir. | İstemcinin kullandığı resolver’dan sorgulayın; authoritative zone ve VPC/VNet bağlantısını kontrol edin. |
| Endpoint hazır ama bağlantı zaman aşımına uğruyor | Üretici kabulü, güvenlik politikası, rota veya servis portu eksik olabilir. | Endpoint durumunu, flow logları ve servis dinleme portunu iki uçtan doğrulayın. |
| Beklenmedik veri aktarım maliyeti | İstemci endpoint’e farklı region/zone’dan erişiyor veya trafik LB/NAT üzerinden dolaşıyor olabilir. | Fatura etiketlerini, akış loglarını ve kaynak-hedef region eşleşmesini çıkarın. |
Kabul ve doğrulama kontrolleri
- Hizmetin seçilen region ve endpoint türünü desteklediğini doğrulayın.
- Public ve private DNS yanıtlarını farklı ağlardan kaydedin.
- Endpoint kabulü ile veri düzeyi IAM yetkisini ayrı test edin.
- İzinli ve izinsiz istemciden bağlantı denemesi yapın.
- Flow log ve hizmet audit kaydında aynı denemeyi eşleyin.
- Gerçek GiB ve saat tüketimini fatura kalemleriyle aylık karşılaştırın.
İlgili kavramlar
Güven sınırı ve hata alanı
Güven sınırı, aynı erişim kararlarını paylaşan bileşenleri ayırır; hata alanı ise tek bir olayın birlikte etkileyebileceği kaynakları tanımlar. İki VLAN kullanmak, aralarında serbest yönlendirme varsa güçlü bir güven sınırı kurmaz. İki yedek aynı yönetici hesabıyla silinebiliyorsa da farklı klasörlerde bulunmaları ayrı hata alanı sağlamaz. Tasarımda fiziksel yer, kimlik sağlayıcı, yönetim hesabı, ağ yolu ve enerji kaynağını ayrı ayrı değerlendirin. Bir bileşen kaybedildiğinde hangi erişimlerin ve kurtarma seçeneklerinin ayakta kalacağını sınayın.
DNS önbelleği ve bağımlılık
DNS cevabı yalnız kaydın authoritative sunucudaki değerine bağlı değildir; istemci ve recursive resolver önbellekleri de sonucu etkiler. TTL değişikliği daha önce önbelleğe alınmış yanıtların ömrünü geriye dönük kısaltmaz. A/AAAA, CNAME, MX ve TXT kayıtları farklı işlevlere sahiptir. İç ve dış görünümü ayrı test edin; split DNS nedeniyle cevapların farklı olması tasarlanmış olabilir. Arıza araştırmasında kullanılan resolver, yanıt türü, TTL ve sorgu zamanını kaydedin. IP ile erişimin çalışması tek başına DNS yapılandırmasının doğru olduğunu göstermez.
Maliyet ölçümünün sınırı
Maliyeti yalnız satın alma veya aylık kaynak bedeli olarak görmeyin. Lisans kapsamı, depolama, veri çıkışı, yedekleme, destek, işletim emeği ve arıza etkisi farklı kalemlerdir. Hesap için aynı hizmet seviyesi, kapasite ve süreyi kullanın; ucuz görünen seçenek başka bir yükümlülüğü dışarıda bırakıyor olabilir. Tahmin ile gerçekleşeni kaynak veya iş birimi bazında karşılaştırın. Taahhütlü modelde kullanım azalması, esnek modelde ise kontrolsüz büyüme riskini değerlendirin. Fiyat ve lisans koşullarını karar günündeki resmî belgelerden doğrulayın.
Gecikme dağılımı
Gecikme, bir işlemin başlangıcı ile yanıtı arasındaki süredir. Ortalama değer, az sayıdaki çok yavaş işlemi gizleyebilir; medyan ile p95/p99 gibi yüzdelikler farklı sorulara cevap verir. Ağ RTT, disk bekleme, işlemci kuyruğu ve uygulama işlemesi toplam süreye katkıda bulunur. Ölçümün istemci tarafında mı sunucuda mı yapıldığını yazın. Gecikme artışının trafik yükselmesine, bakım işine veya kapasite sınırına denk gelip gelmediğini karşılaştırın. Bir eşik seçmeden önce normal yük ve yoğun saat için temel davranışı kaydedin.
Yüksek erişilebilirlik ile kurtarma ayrımı
Yüksek erişilebilirlik, belirli arızalarda hizmetin kısa kesintiyle sürmesini hedefler; yedekleme, kaybolan veya bozulan veriyi önceki bir noktadan geri getirir. Bir küme yanlış silinen kaydı diğer düğüme de aktarabilir. Bu nedenle HA ve yedekleme birbirinin yerine geçmez. Hizmetin DNS, kimlik, ağ, depolama ve enerji bağımlılıklarını birlikte düşünün. Başarılı düğüm geçişi tek başına yeterli değildir: kullanıcı oturumunun, uygulama yazmasının ve dış entegrasyonların geçiş sonrası davranışı da ölçülmelidir.
Telemetri ve zaman eşleştirmesi
Telemetri, sistemin ne yaptığını açıklayan log, metrik ve olay kayıtlarının bütünüdür. Log bir olayın ayrıntısını, metrik zaman içindeki davranışı, dağıtık iz ise isteğin bileşenler arasındaki yolunu gösterir. Saat farkları aynı olayı farklı zamanlarda olmuş gibi gösterebilir. Merkezi zaman senkronizasyonu, kaynak kimliği ve tutarlı saat dilimi kullanın. Alarm tasarımında yalnız eşik değil, ne kadar sürdüğü ve kullanıcıya etkisi de değerlendirilmelidir. Kayıtların kesildiği durum ayrıca izlenmeli; günlük kaydı bulunmaması, olay yaşanmadığı şeklinde yorumlanmamalıdır.
Birincil teknik dokümantasyon
Doz Teknoloji teknik ekibi tarafından aşağıdaki birincil kaynaklar temel alınarak hazırlanmıştır. Hesaplar ve laboratuvar senaryoları varsayımlarını belirtir; uygulamadan önce kullanılan ürün sürümünü doğrulayın.